قهوه خوردن یکی از عادت های غذایی بسیاری از افراد شده است، تا حدی که برخی افراد روز را با نوشیدن قهوه شروع می کنند. ولی افرادی که به کافئین حساس هستند یا زمانی که کافئین مصرفی بیش از اندازه مجاز روزانه باشد، ممکن است پس از نوشیدن قهوه احساس استرس یا بی قراری داشته باشند. برای رفع اضطراب ناشی از مصرف قهوه، عادت های غذایی سالم در کنار تغییراتی در مصرف کافئین پیشنهاد می شود.

برای اینکه بیشتر در مورد تاثیر قهوه بر استرس و اضطراب یاد بگیرید و راه های مدیریت اضطراب ناشی از قهوه را بدانید با ما همراه شوید.

آیا قهوه عصبی می کند؟

چرا بعد از نوشیدن قهوه استرس می گیرم؟

کافئین با مسدود کردن گیرنده های آدنوزین در مغز احساس خواب آلودگی را کاهش می دهد و به هوشیاری بیشتر کمک می کند. با مهار آدنوزین قهوه به موارد زیر کمک می کند:

  • افزایش هوشیاری
  • کاهش احساس خواب آلودگی و خستگی
  • افزایش تمرکز و توجه
  • افزایش سرعت واکنش به محرک ها

ولی همین فرآیند ممکن است باعث تحریک سیستم عصبی شود و در فرد احساس بی قراری ایجاد کند. واکنش بدن برخی افراد به کافئین با تپش قلب، احساس سرگیجه و شاید تهوع همراه است.

همچنین ممکن است افزایش هوشیاری بیش از حد باشد و خواب فرد دچار اختلال شود. بنابراین بهتر است ۶ تا ۸ ساعت قبل از زمان خواب کافئین مصرف نکنید. برخی افراد که گوارش حساسی دارند نیز ممکن است دچار سوزش معده شوند.

احساس اضطراب نیز بیشتر در افراد مستعد به استرس پیش می آید. البته هر فردی که بعد از قهوه بی قرار می شود لزوما دچار اختلال اضطرابی نیست و ممکن است بدنش تنها به مصرف مقدار زیاد کافئین در زمان کوتاه واکنش داده باشد.

آیا قهوه عصبی می کند؟ قهوه برای اعصاب خوب است یا ضرر دارد؟

جواب سوال آیا قهوه عصبی می کند، آن طور که به نظر می رسد ساده نیست. همانطور که گفتیم کافئین قهوه با مسدود کردن آدنوزین ها به افزایش هوشیاری کمک می کند. ولی همین ممکن است بسته به مقدار مصرف و حساسیت فرد، باعث حال بد و استرس شود.

عوارض احتمالی شامل تپش قلب، لرزش دست و سرگیجه می شود. برخی دچار احساس دلشوره می شوند یا احساس تنش می کنند. از دیگر علائم احتمالی، تحریک پذیری و زود عصبانی شدن است.

در عین حال، نمی توان گفت قهوه برای اعصاب ضرر دارد. تاثیر قهوه بر اعصاب و روان می تواند با تغییرات مفید همراه باشد، ولی به شرط این که مصرف آن بیش از حد مناسب بدن نباشد. پس تا زمانی که کافئین بیش از مقدار مجاز روزانه مصرف نکنید یا در مدت زمان کوتاهی چند نوشیدنی یا مواد غذایی کافئین دار مصرف نکنید، احتمال استرس و عصبی شدن کمتر است.

قهوه برای اعصاب خوب است یا ضرر دارد؟

آیا نوشیدن چای و قهوه بر میزان استرس و اضطراب تاثیر دارد؟

نوشیدن چای و قهوه می تواند بر استرس و اضطراب فرد اثر بگذارد. هر دو نوشیدنی کافئین دارند که به افزایش تمرکز و هوشیاری کمک می کند. تاثیر چای و قهوه و هر نوشیدنی کافئین دار به میزان مصرف، نحوه آماده سازی (دم آوری قهوه یا چای) و زمان نوشیدن بستگی دارد. همچنین با توجه به حساسیت فرد و شرایط پزشکی مانند وضعیت روانی و داروهای مصرفی او نیز ممکن است اثر کافئین چای و قهوه روی فرد بیشتر باشد.

تفاوت تاثیر کافئین چای و قهوه

به طور کلی، هم چای و هم قهوه حاوی کافئین هستند. ولی در مقدار یکسان از هر نوشیدنی، قهوه کافئین بیشتری دارد.

ویژگیقهوه دمیچای سیاهچای سبز
کافئین تقریبی (در ۲۴۰ میلی لیتر)۸۰ تا ۱۳۵ میلی گرم۳۰ تا ۵۰ میلی گرم۲۵ تا ۴۰ میلی گرم
تاثیر بر هوشیاریمعمولا بیشترمعمولا ملایم ترمعمولا ملایم تر
احتمال تشدید اضطراباحتمالا بیشتروجود داردوجود دارد
احتمال اختلال خوابوجود داردوجود داردوجود دارد
ترکیبات موثر دیگرپلی فنول هاال تیانین و پلی فنول هاال تیانین و پلی فنول ها

مقدار کافئین هر فنجان قهوه یا چای ثابت نیست و بسته به عوامل مختلفی تغییر می کند. نوع دان قهوه، درجه آسیاب، روش دم آوری و حجم نوشیدنی روی مقدار کافئین قهوه موثر هستند. برای چای نیز میزان کافئین به نوع برگ چای، مقدار مصرفی، مدت زمان دم کشیدن و حجم فنجان بستگی دارد.

آیا چای نسبت به قهوه خاصیت آرام بخش بیشتری دارد؟

همانطور که در جدول نشان داده شده، چای علاوه بر کافئین حاوی اسید آمینه ال تیانین (L-theanine) است. برخی مطالعات روی مصرف چای سیاه، کاهش استرس و علائم اضطراب را گزارش داده اند، با این حال نمی توان با قطعیت گفت چای خواص ضد اضطرابی دارد.

به طور کلی، چای در افراد حساس به کافئین لزوما جایگزین مناسبی برای قهوه نیست. نوشیدن مقدار زیاد چای، مصرف هم زمان چای و قهوه یا نوشیدن آن ها نزدیک ساعت خواب، کافئین دریافتی را بیشتر می کند و ممکن است موجب افزایش استرس شود یا خواب فرد را مختل کند.

چه کسانی بیشتر دچار اضطراب ناشی از قهوه می شوند؟

مصرف قهوه اگر با رعایت تعادل باشد برای فرد سالم ضرر ندارد، ولی بدن برخی افراد به کافئین بیشتر واکنش می دهد و افزایش اضطراب احتمال بیشتری دارد. برخی شرایط پزشکی یا داروها مانند موارد زیر، می توانند حساسیت بدن به کافئین را تغییر بدهند.

  • افراد مبتلا به اختلال اضطراب یا حملات پانیک
  • افرادی که به کافئین حساسیت بیشتری دارند
  • افرادی که دچار کم خوابی یا خواب نامنظم هستند
  • افرادی که در روز چند نوشیدنی کافئین دار مصرف می کنند
  • افرادی که برخی داروها یا مکمل های محرک مصرف می کنند

اگر از افراد لیست بالا هستید، در صورت ادامه علائم به پزشک خود مراجعه کنید.

درمان خانگی استرس قهوه چیست؟

آیا قهوه روبوستا عامل اصلی استرس بعد از قهوه است؟

روبوستا به دلیل کافئین بیشتری که دارد انتخاب بسیاری افراد است. به طور متوسط ۲.۲ درصد وزن خشک دانه سبز روبوستا، کافئین است، در صورتی که در دانه عربیکا این مقدار تنها ۱.۲ درصد است. پس در شرایط و مقدار مشابه، نوشیدنی تهیه شده با قهوه روبوستا کافئین بیشتری دارد. روبوستا می تواند باعث اضطراب بیشتر در فرد حساس به کافئین شود، ولی تنها عامل ایجاد استرس نیست. همانطور که گفتیم مقدار نهایی کافئین به ترکیب دانه ها، روش ابزار دم‌ آوری و مقدار قهوه مصرفی وابسته است.

چه نوع قهوه ای کمتر باعث اضطراب می شود؟

اگر تاثیر اضطراب و دیگر عوارض ناشی از قهوه روی زندگیتان زیاد است، می توانید با انتخاب قهوه با کافئین کمتر شدت عوارض را کاهش دهید. قهوه عربیکا درصد کافئین کمتری نسبت به روبوستا دارد. با خرید قهوه 100٪ عربیکا احتمال احساس استرس، تپش قلب یا سرگیجه را کاهش دهید.

اگر همچنان برای افزایش هوشیاری به کافئین نیاز دارید قهوه های ترکیبی با درصد پایین تر روبوستا را امتحان کنید. ولی اگر قهوه را برای طعم اصیل آن دوست دارید، و فقط به دنبال کافئین نیستید، قهوه بدون کافئین (Decaf) جایگزین بهتری است.

با کم کردن مقدار کافئین مصرفی روزانه نیز می توانید سطح اضطراب خود را کنترل کنید. به طور کلی مصرف کافئین تا ۴۰۰ میلی گرم در روز برای یک بزرگسال سالم معمولا مشکلی ایجاد نمی کند. ولی افرادی که دچار تپش قلب، اضطراب یا بی خوابی می شوند حتی با مصرف کافئین کمتر از این میزان نیز ممکن است دچار ناراحتی شوند.

چه نوع قهوه ای کمتر باعث اضطراب می شود؟

درمان خانگی استرس قهوه چیست؟

اگر بعد از نوشیدن قهوه احساس اضطراب و بی قراری کردید، از مصرف کافئین بیشتر خودداری کنید. قهوه، چای و حتی شکلات کافئین دارند و مصرف بیش از حد هر کدام باعث اضطراب بیشتر می شود. نشستن در محیط آرام و انجام تمرین های تنفسی به مدیریت اضطراب ناشی از قهوه کمک می کند.

خوراکی یا نوشیدنی خاصی کافئین را فوری از بدن خارج نمی کند و اثرات کافئین تا چند ساعت باقی می ماند. ولی خوردن برخی خوراکی ها به حال خوب بعد قهوه کمک می کنند. نوشیدن مایعات کافی به خصوص آب تاثیر به سزایی روی احساس آرامش فرد دارد. اگر وعده غذایی خود را مصرف نکرده اید، یک خوراکی سبک مصرف کنید. مصرف پروتئین یا کربوهیدرات انتخاب خوبی است.

در صورت بروز علائم شدید مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس، غش کردن یا در صورت ادامه دار شدن علائم فرد باید فورا کمک پزشکی دریافت کند.

برای این که بیشتر درباره قهوه، کافئین و سلامت روزمره بدانید و راهکارهای کاربردی برای مصرف درست قهوه را یاد بگیرید با کافارو همراه باشید.

دیدگاه‌ها

دیدگاه خود را با ما به اشتراک بگذارید

ادامه مطالعه

مقاله‌های مرتبط